Komşunuz Arazinize El Attıysa Ne Yapmalısınız? El Atmanın Önlenmesi (Müdahalenin Men’i) Davası Rehberi (2026)

Giriş

Komşunuz çitini sizin tarlanıza doğru kaydırdı, arsanızın bir kısmına duvar ördü ya da boş arazinizi izinsiz kullanmaya başladı. Mülkünüz sizin olduğu halde, bir başkası onun üzerinde hak iddia ediyor veya fiilen kullanıyor. Bu durumda hukuk size güçlü bir koruma tanır: el atmanın önlenmesi, yani müdahalenin men’i davası.

Bu rehberde komşunuz arazinize el attığında ne yapmanız gerektiğini, el atmanın önlenmesi davasının nasıl açıldığını, ecrimisil (haksız işgal tazminatı) talebini, görevli mahkemeyi ve zamanaşımını 2026 yılı güncel mevzuatı ışığında adım adım açıklıyoruz.

El Atmanın Önlenmesi (Müdahalenin Men’i) Davası Nedir?

El atmanın önlenmesi davası, bir taşınmazın malikinin veya hak sahibinin, mülkiyet hakkına haksız olarak müdahale eden kişiye karşı açtığı ve bu müdahalenin durdurulmasını talep ettiği bir davadır. Halk arasında müdahalenin men’i davası, men-i müdahale davası veya arazi tecavüzü davası olarak da bilinir.

Bu dava mülkiyet hakkına (ayni hakka) dayandığı için güçlü bir korumadır ve el atma devam ettiği sürece her zaman açılabilir.

Hukuki Dayanak

Davanın temeli Türk Medeni Kanunu’nun 683. maddesidir. Bu maddeye göre malik, malını haksız olarak elinde bulunduran kimseye karşı istihkak davası açabileceği gibi, her türlü haksız el atmanın önlenmesini de dava edebilir. Komşuluk ilişkilerinden doğan taşkınlıklar bakımından ise TMK 737 ve devamı maddeleri uygulanır.

El Atma Hangi Durumlarda Söz Konusu Olur?

El atma; fiili, hukuki veya sınır anlaşmazlığı şeklinde ortaya çıkabilir.

Fiili El Atma

Taşınmaza izinsiz girilmesi, kullanılması veya üzerine yapı yapılmasıdır. En sık görülen örnekler:

• Komşunun sınırı aşarak arazinize duvar, çit veya bina yapması
• Tarlanızın veya bahçenizin başkası tarafından ekilip biçilmesi
• Boş arsanızın izinsiz depo, otopark veya hayvan barınağı olarak kullanılması
• Arazinize moloz veya malzeme dökülmesi, hayvan otlatılması

Hukuki El Atma ve Kamulaştırmasız El Atma

Kamu kurumu veya belediyenin, kamulaştırma yapmadan taşınmazınızı fiilen kullanması (örneğin arazinizden yol geçirmesi) kamulaştırmasız el atma sayılır. Bu durumda taşınmazın bedelini talep edebilirsiniz. İmar planında arsanızın yeşil alan veya yol olarak ayrılıp yıllarca kamulaştırılmaması ise hukuki el atma olarak değerlendirilir.

Sınır Anlaşmazlığı

Komşu parseller arasında kadastro sınırlarının belirsiz veya hatalı olması nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlıklardır. Bu hallerde önce kadastro müdürlüğünden aplikasyon (yeniden ölçüm) yaptırmak gerekir.

Komşunuz Arazinize Tecavüz Ederse Adım Adım Ne Yapmalısınız?

1. Sınırı netleştirin: Kadastro müdürlüğünden aplikasyon (ölçüm) yaptırarak tapudaki sınırın zeminde nereden geçtiğini resmi olarak tespit ettirin.
2. Delilleri toplayın: Tapu kaydı, kadastro paftası, fotoğraflar, varsa tanık bilgileri ve aplikasyon krokisini bir araya getirin.
3. İhtarname çekin: Komşunuza noter aracılığıyla ihtarname göndererek müdahaleye son vermesini isteyin. Bu, hem iyiniyetinizi gösterir hem de ileride işinize yarar.
4. Dava açın: İhtara rağmen müdahale sürerse, taşınmazın bulunduğu yer Asliye Hukuk Mahkemesinde el atmanın önlenmesi davası açın.
5. İhtiyati tedbir isteyin: Müdahalenin (örneğin inşaatın) devam etmesini önlemek için dava ile birlikte mahkemeden ihtiyati tedbir talep edin.
6. Ecrimisil talebini ekleyin: Taşınmazınız bir süredir işgal ediliyorsa, geriye dönük ecrimisil (haksız işgal tazminatı) da isteyin.

El Atmanın Önlenmesi Davasında İleri Sürebileceğiniz Talepler

• Müdahalenin durdurulması: Haksız el atmanın sona erdirilmesi.
• Ecrimisil (haksız işgal tazminatı): Taşınmazın izinsiz kullanıldığı dönem için geriye dönük en fazla 5 yıllık tazminat.
• Kal (yıkım): Taşınmaz üzerine izinsiz yapılan yapıların kaldırılması.
• Eski hale getirme: Taşınmazın müdahale öncesi durumuna döndürülmesi.

Ecrimisil (Haksız İşgal Tazminatı) Nedir?

Ecrimisil, taşınmazın izinsiz kullanıldığı süre boyunca hak sahibinin yoksun kaldığı kullanım bedelidir. Hesaplanırken taşınmazın emsal kira bedeli, gelir getirme potansiyeli (tarla ise ürün, arsa ise emsal kira) ve işgal süresi dikkate alınır. Ecrimisil, geriye dönük en fazla 5 yıl için talep edilebilir ve bu talebin davada açıkça ileri sürülmesi gerekir.

Komşu Sınırı Aşıp İnşaat Yaptıysa: Taşkın İnşaat (TMK 725)

Komşunuz iyiniyetle veya kötüniyetle sizin arazinize taşan bir yapı yapmış olabilir. Türk Medeni Kanunu’nun 725. maddesi bu durumu düzenler:

• Yapıyı yapan kötüniyetliyse veya taşma önemli ölçüde ise, kural olarak taşan kısmın kaldırılması (kal) istenebilir.
• Yapıyı yapan iyiniyetliyse ve taşan kısmın değeri arazi değerinden fazlaysa, hakim, uygun bir bedel karşılığında taşılan arazi parçasının mülkiyetinin yapı sahibine geçirilmesine karar verebilir.

Bu nedenle taşkın inşaat hallerinde iyiniyet, taşmanın büyüklüğü ve değer dengesi titizlikle değerlendirilmelidir.

Komşuluk Hukuku: Ağaç, Dal, Kök, Su ve Taşkınlık

Her müdahale sınır ihlali şeklinde olmaz. Komşuluk hukuku bakımından sık karşılaşılan durumlar şunlardır:

• Taşkınlık yasağı (TMK 737): Komşunuza duman, koku, gürültü, sarsıntı gibi taşkınlıklarla zarar veremezsiniz; siz de bu taşkınlıklara katlanmak zorunda değilsiniz.
• Dallar ve kökler (TMK 740): Komşunuzun ağacının sizin arazinize sarkan dalları veya geçen kökleri zarar veriyorsa, uygun süre verip kaldırılmasını isteyebilir, sonuç alamazsanız kesip alabilirsiniz.

Bu uyuşmazlıklarda da çoğu zaman el atmanın önlenmesi talebi gündeme gelir.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Görevli mahkeme: El atmanın önlenmesi davası, taşınmazın değerine bakılmaksızın Asliye Hukuk Mahkemesinde açılır.

Yetkili mahkeme: Yetkili mahkeme, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesidir ve bu yetki kesindir.

Davayı Kimler Açabilir?

Davayı taşınmazın maliki veya sınırlı ayni hak sahibi (intifa, oturma hakkı sahibi) açabilir. Paylı mülkiyette paydaşlardan her biri, bölünemez nitelikteki bu hak için tek başına dava açabilir. Davalı ise haksız müdahalede bulunan kişi, kurum veya belediyedir.

El Atmanın Önlenmesi Davasında Zamanaşımı

El atmanın önlenmesi davası mülkiyet hakkına dayandığı için zamanaşımına tabi değildir. Müdahale devam ettiği sürece dava her zaman açılabilir. Ancak ecrimisil (tazminat) talebi 5 yıllık zamanaşımına tabidir; bu nedenle geçmişe yönelik tazminat hakkınızın bir kısmını kaybetmemek için geç kalmamak önemlidir.

Apartman komşuluğu halinde doğacak ihtilafların görüleceği usul farklılık arz etmektedir. 634 Sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu’nun (KMK) 4. maddesi uyarınca ana gayrimenkulün dış duvarları, çatısı ve dış cepheleri ortak yerlerden sayılmaktadır. Aynı kanunun 19. maddesi gereğince ise; “Kat malikleri, ana gayrimenkulün bakımına ve mimari durumu ile güzelliğini ve sağlamlığını titizlikle korumaya mecburdur.” ve “Kat maliklerinden biri, bütün kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızası olmadıkça ana gayrimenkulün ortak yerlerinde inşaat, onarım ve tesisler, değişik renkte dış badana veya boya yaptıramaz.” hükümleri amirdir. 

Bir Bakışta El Atmanın Önlenmesi (Müdahalenin Men’i) Davası

Konu	Bilgi
Yasal dayanak	TMK m. 683 (mülkiyet), m. 725, 737, 740
Dava türü	El atmanın önlenmesi (müdahalenin men’i)
Kimler açabilir	Malik, sınırlı ayni hak sahibi, paydaş (tek başına)
Davalı	Haksız el atan kişi, kurum veya belediye
Talepler	Müdahalenin durdurulması, ecrimisil, kal (yıkım), eski hale getirme
Görevli mahkeme	Asliye Hukuk Mahkemesi
Yetkili mahkeme	Taşınmazın bulunduğu yer (kesin yetki)
Zamanaşımı	Davada yok; ecrimisil talebi 5 yıl
Önemli ilk adım	Kadastrodan aplikasyon + noter ihtarnamesi
Deliller	Tapu, kadastro paftası, aplikasyon, keşif, bilirkişi, tanık, fotoğraf

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

S1: Komşum arazime tecavüz etti, ilk olarak ne yapmalıyım?

Önce kadastro müdürlüğünden aplikasyon yaptırarak sınırı resmi olarak tespit ettirin. Tecavüz varsa noter aracılığıyla ihtarname çekin. Müdahale sürerse el atmanın önlenmesi ve ecrimisil davası açabilirsiniz.

S2: El atmanın önlenmesi davası hangi mahkemede açılır?

Taşınmazın değerine bakılmaksızın Asliye Hukuk Mahkemesinde açılır. Yetkili mahkeme, taşınmazın bulunduğu yer mahkemesidir ve bu yetki kesindir.

S3: Bu davanın zamanaşımı var mı?

El atmanın önlenmesi davası mülkiyete dayandığı için zamanaşımına tabi değildir. Müdahale sürdükçe her zaman açılabilir. Ancak ecrimisil talebi 5 yıllık zamanaşımına tabidir.

S4: Ecrimisil ne kadar geriye dönük istenebilir?

Ecrimisil, dava tarihinden geriye doğru en fazla 5 yıl için talep edilebilir ve davada açıkça istenmesi gerekir.

S5: Komşum sınırı aşıp bina yaptı, bina yıkılır mı?

Kural olarak taşan kısmın kaldırılması istenebilir. Ancak yapıyı yapan iyiniyetliyse ve taşan kısmın değeri arazi değerinden fazlaysa, hakim uygun bir bedel karşılığında o arazi parçasının mülkiyetini yapı sahibine geçirebilir (TMK 725).

S6: Komşumun ağacının dalları bahçeme sarkıyor, ne yapabilirim?

Sarkan dallar veya geçen kökler size zarar veriyorsa, komşunuza uygun bir süre verip kaldırmasını isteyebilirsiniz. Bu süre içinde kaldırılmazsa dalları kesip alabilirsiniz (TMK 740).

S7: Belediye arazimden kamulaştırma yapmadan yol geçirdi, hakkım nedir?

Bu, kamulaştırmasız el atmadır. Taşınmazınızın güncel rayiç bedelini talep edebilir, koşullara göre el atmanın önlenmesini de isteyebilirsiniz.

S8: Kiracı olarak el atmanın önlenmesi davası açabilir miyim?

Kiracının mülkiyete dayalı dava hakkı yoktur; ancak zilyetliğin korunması hükümlerine göre müdahalenin men’i talep edebilir. Çoğu zaman malikten dava açmasını istemek daha etkilidir.

S9: Davada hangi deliller kullanılır?

Tapu kaydı, kadastro paftası, aplikasyon krokisi, keşif, harita ve kadastro bilirkişisi raporu, tanık beyanları ve fotoğraflar başlıca delillerdir.

S10: Yalova’da el atmanın önlenmesi davası için hangi avukata başvurabilirim?

Yalova’da gayrimenkul hukuku alanında 26 yıllık deneyime sahip Av. Mazhar Aydın, el atmanın önlenmesi, arazi tecavüzü ve ecrimisil davalarında uzman hukuki destek sunmaktadır.

İlgili İçerikler

• Tapu İptali ve Tescil Davası Rehberi
• Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası Rehberi
• Muhdesatın Aidiyetinin Tespiti Davası Rehberi
• Önalım (Şufa) Davası Rehberi

Sonuç

El atmanın önlenmesi (müdahalenin men’i) davası, mülkünüze yapılan haksız tecavüzü durduran ve mülkiyet hakkınızı koruyan en etkili araçtır. Sürecin sağlıklı yürümesi; sınırın aplikasyonla doğru tespiti, müdahalenin delillerle ortaya konması, ihtiyati tedbir ve ecrimisil taleplerinin zamanında ileri sürülmesine bağlıdır. Özellikle ecrimisilde 5 yıllık zamanaşımı işlediğinden, hak kaybını önlemek için erken hareket etmek önemlidir.

Gayrimenkul hukuku alanında 26 yıllık deneyimimizle, Yalova ve çevre illerde el atmanın önlenmesi ve arazi tecavüzü davalarında müvekkillerimize güvenilir hukuki destek sunuyoruz.

Ücretsiz Ön Değerlendirme İçin Arayın: 0533 322 8890

E-posta: mazharaydin@gmail.com

Adres: Çiftlik Mh. Atatürk Cd. Huzur Sk. No:14 Perla Sitesi C Blok D:3, Çiftlikköy/Yalova

Web: www.mazharaydin.av.tr

Kaynaklar

• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, Madde 683 (Mülkiyet Hakkının İçeriği ve İstihkak): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf
• 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu, Madde 725 (Taşkın İnşaat), 737 ve 740 (Komşuluk Hukuku): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.4721.pdf
• 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, Madde 12 (Taşınmazın Aynından Doğan Davalarda Yetki): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.6100.pdf
• 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu (Kamulaştırmasız El Atma): https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.2942.pdf
• Yargıtay 1. ve 8. Hukuk Dairesi El Atmanın Önlenmesi ve Ecrimisil Kararları: https://karararama.yargitay.gov.tr/
• 2026 Yılı Yargı Harçları Tarifesi, T.C. Adalet Bakanlığı: https://www.adalet.gov.tr